بهينه‌سازي مصرف انرژي

چه خانه اي خريداري كنيم؟
1391/11/25

مصرف بالاي انرژي در ساختمان‎هاي مسكوني يكي از عمده‎ترين مشكلات كشورهاي در حال توسعه است كه داراي اثرات اقتصادي و زيست محيطي مي‎باشد . مصرف انرژي در ايران بدليل شرايط اجتماعي و فرهنگي در حد بالايي مي‎باشد. طبق آمار موجود سالانه حدود 150000 تا 200000 واحد مسكوني جديد در سطح كشور ساخته مي‎شود. از آنجائيكه بخش ساختمان با مصرف بيش از 40 درصد كل انرژي توليد شده در كشور و صرف هزينه‎اي معادل 30 درصد از درآمد حاصل از فروش نفت، بيشترين ميزان مصرف انرژي را به خود اختصاص داده است، لذا بهينه‎سازي مصرف انرژي در ساختمان تأثيرات مثبتي بر اقتصاد خانواده و نيز ملي خواهد داشت. بيشترين تلفات انرژي در واحدهاي مسكوني و آپارتماني مربوط به ديوارهاي خارجي مي‎باشد كه مي‎توان با انجام راهكارهايي از اتلاف انرژي جلوگيري كرد.
    امروزه ساختمان‎هاي ساخته شده در كشورهاي پيشرفته از لحاظ مصرف انرژي درجه‎بندي مي‎شوند مثلاً در استراليا منازل را به منظور استفاده بهينه از انرژي توسط برنامه كامپيوتري ارزيابي مي‎كنند و اصطلاحاً به آنها ستاره اعطا مي‎شود. يعني به هر ميزاني كه يك ساختمان از لحاظ مصرف انرژي بهينه باشد به همان ميزان به آن ساختمان ستاره داده مي‎شود.
    در كشور ما نيز مي‎توان با انتخاب ساختمان بهينه در راستاي بهره‎وري انرژي قدم برداشت.

  1. اتاق‎هاي نشيمن و اتاق‎هايي كه از آنها بيشتر استفاده مي‎شود در طرف جنوب ساختمان قرار گرفته باشد به اين ترتيب از نور طبيعي خورشيد استفاده كرده و در زمستان نيز بيشترين بهره را از گرماي خورشيد ببريد.
  2. بهتر است اتاق‎هاي پذيرايي، ناهارخوري، خواب و نشيمن در طرف جنوب و بقيه جاها مانند آشپزخانه، سرويس بهداشتي. حمام، انباري و مانند آن در طرف شمال قرار گرفته باشد.
  3. به منظور كاهش تلفات حرارتي، دودكش‎هاي موجود در ساختمان بسته شده باشند و به جاي بخاري از سيستم حرارت مركزي استفاده شده باشد.
  4. مسير مستقيمي براي حركت هواي بيرون در ساختمان پيش‎بيني شده باشد كه در تابستان به خنك كردن ساختمان كمك كند.
  5. اتاق‎هايي كه كاربرد همانند دارند در كنار هم قرار گرفته باشد. بويژه اتاق‎هايي كه كاربرد خاص دارند را از بقيه اتاق‎ها جدا شده باشد. اين كار به شما كمك مي‎كند تا فقط اتاق‎هايي را گرم كنيد كه در آنها زندگي مي‎كنيد .
  6. بخش‎هايي از ساختمان‎ كه نياز به آب دارند نزديك هم قرار گرفته باشد. اين قسمت‎ها عبارتند از آشپزخانه، دستشويي و حمام . با اينكار طول لوله‎هاي آب كم مي‎شود و در نتيجه حرارت كمتري از لوله‎هاي آب گرم به هدر مي‎رود.
  7. سقف تا ارتفاع 7/2 متر پايين باشد. اگر اين كار انجام نشده است مي‎توانيد تمام و يا فقط سقف بعضي قسمت‎ها را پايين بياوريد. براي اين كار مي‎توانيد از سقف‎هاي كاذب استفاده كنيد. بالا بودن سقف باعث افزايش تلفات حرارتي مي‎شود. بيشتر حرارت توليد شده توسط بخاري يا شوفاژ در سقف جمع مي‎شود و قسمت پايين اتاق كه ما در آن قرار داريم گرم نمي‎شود. در اين حالت هم مصرف انرژي بالا مي‎رود و هم آسايش ساكنين تأمين نمي‎شود.
  8. در صورت عدم امكان كاهش ارتفاع سقف به 7/2 متر ، نصب يك پنكه سقفي كمك بسيار زيادي به گرم كردن خانه مي‎كند. روشن كردن پنكه در زمستان با دور كم نه تنها خانه را سرد نمي‎كند، بلكه با راندن هواي گرم جمع شده زير سقف به پايين، دماي اتاق را يكنواخت مي‎كند و از تلفات حرارت مي‎كاهد.
  9. در ساختمان چند طبقه نبايد راه‎پله‎ها را در فضاهايي كه نياز به گرمايش دارند قرار داد زيرا در اين صورت هواي گرم از مسير راه پله بالا رفته و به هدر مي‎رود. قسمت‎هاي راه‎پله بايد به وسيله يك در از محيط زندگي جدا شود.
  10. ساختمان از مصالح سنگين كه، ظرفيت حرارتي بالا دارند، مانند بتن و آجر كه باعث افزايش پايداري حرارتي خانه مي‎شود يعني با تغيير دماي هواي بيرون، هواي داخل زياد سرد يا گرم نشود، ساخته شده باشد.
  11. تا جايي كه امكان دارد پنجره‎ها در سمت جنوب ساختمان نصب و از قرار دادن هر گونه مانع بر سر راه ورود نور و گرماي خورشيد خودداري شده باشد. بهتر است اندازه پنجره‎ها نيز تا حد امكان كم باشد.
  12. پنجره‎هاي سمت شمال ساختمان بايد تا حد امكان، كوچك باشد. زيرا خورشيد از سمت شمال تابشي ندارد و نصب اين پنجره‎ها تنها باعث هدر رفتن حرارت بيشتر مي‎شود.
  13. براي خنك كردن ساختمان در فصل تابستان بهتر است، كه در مواقع لازم هوا آزادانه در كل ساختمان حركت كند. به اين ترتيب در روزهايي كه هواي بيرون خنك تر از هواي داخل ساختمان است، مي‎توان بدون نياز به كولر يا ديگر دستگاههاي خنك‎كننده، ساختمان را خنك كرد. پس بهتر است كه داراي پنجره‎هايي با امكان باز شدن مقدار زياد باشد.
  14. براي جلوگيري از تلفات حرارتي پنجره‎ها، نصب پنجره دوجداره در جاهايي كه استفاده از پرده ممكن نيست يا جاهايي كه پنجره بزرگ وجود دارد، تعبيه شده باشد.
  15. بر روي پنجره‎هاي جنوبي سايبان، حصير يا پوشش‎هاي كدر قرار داشته باشد تا جلوي ورود گرماي خورشيد را بگيرد و پنجره‎هاي شرقي از بيرون با حصير، پرده و يا پوشش‎هاي كدر كنترل شده باشد.
  16. بيشترين استفاده از نور طبيعي را از پنجره‎هاي جنوبي برده باشد.
  17. ديوار اتاق‎ها و ديگر قسمت‎هاي داخل ساختمان با رنگ‎هاي روشن رنگ‎آميزي شده باشد.
  18. در اتاق نشيمن و اتاقهايي كه از آنها بيشتر استفاده مي‎شود، داراي لامپ‎هاي مهتابي يا كم‎مصرف باشد .
  19. ساختمان داراي لامپ‎هاي متعدد در داخل سقف نباشد زيرا مصرف برق بالا مي‎رود و تعويض آنها پرهزينه است.
  20. براي هر لامپ از كليد جداگانه استفاده شده باشد.

منبع: 

http://saba.org.ir/Index.htm